Meer regio, minder regels, meer resultaat

Advies over het Tweede Structuurschema Groene Ruimte, deel 1

Minder regels, en meer ruimte en verantwoordelijkheid voor provincie, regio en maatschappelijke organisaties. Dit laat de Raad voor het Landelijk Gebied op 22 juli 2002 weten in zijn advies over het Tweede Structuurschema Groene Ruimte aan minister Veerman van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij.

De raad adviseert een drastische vereenvoudiging van het beleid voor de groene ruimte en vrij fundamentele wijzigingen ten aanzien van de doorwerking en de financiering ervan. De raad onderschrijft wel de doelstellingen en het hoge ambitieniveau van het beleid, dat in het Tweede Structuurschema is geformuleerd.

Begin 2002 presenteerde de staatssecretaris van LNV deel 1 van het Tweede Structuurschema Groene Ruimte, met als motto: het landelijk gebied is voor iedereen. De Raad voor het Landelijk Gebied bracht in juni 2002 het advies ‘Meer regio, minder regels, meer resultaat’ uit over dit beleidsvoornemen. De raad ondersteunt in dit advies van harte de doelstellingen en het hoge ambitieniveau van het structuurschema, maar acht op een aantal punten een vrij fundamentele wijziging en aanscherping van het SGR2 nodig. De kern van de boodschap van de raad wordt aangegeven in de titel van het advies: 'Meer regio, minder regels, meer resultaat'.

De raad adviseert een drastische vereenvoudiging van het beleid, dat in de loop der jaren is uitgegroeid tot een onoverzichtelijk geheel van vele tientallen doelstellingen, beleidscategorieën en financiële potjes. De raad adviseert ook dringend om het beleid voor het landelijk gebied in één nota of in één uitvoeringsprogramma samen te brengen.

Een belangrijk punt voor de raad is de te centralistische aanpak, de onheldere rolverdeling tussen overheden en de sterk gejuridiceerde beleidsuitvoering. In de ogen van de raad: te weinig regio en teveel regels. De raad adviseert om royaal en radicaal taken en bevoegdheden van het Rijk over te dragen aan provincie, regio, gemeente en maatschappelijke organisaties. De uitvoering van het beleid moet veel meer gericht worden op "zorgen dat iets goed gaat", en minder op "voorkomen dat iets fout gaat". De raad concludeert ook dat de financiering van het SGR tekort schiet en adviseert om, als daarvoor binnen de rijksbegroting geen oplossing kan worden gevonden, de ambities aan te passen, het budget te verhogen buiten de rijksbegroting om en het beschikbare budget effectiever te besteden. Als de ambities bijgesteld moeten worden is het nodig prioriteiten te stellen. De raad adviseert om in dat geval als criterium te hanteren: eerst realiseren wat al is ingezet met het SGR I en de nota Natuur voor Mensen, en vervolgens voorrang te geven aan doelen waarvoor in internationaal opzicht verplichtingen zijn aangegaan.

Beleidsreactie 

Minister Veerman van LNV geeft per brief aan dat het advies van de raad deel uitmaakt van de inspraak, advies- en overlegronde rond het SGR2 en reageert nog niet inhoudelijk. Inmiddels is bekend geworden dat er geen zelfstandig SGR meer zal komen maar één Nota Ruimte waarin Vijfde Nota en SGR zijn opgenomen met een uitvoeringsprogramma voor het platteland. Pas bij het uitkomen hiervan zal duidelijk zijn welke invloed het advies heeft op het beleid. Uit het strategisch akkoord van het kabinet-Balkende en correspondentie met de Kamer kan echter al wel geconcludeerd worden dat dit kabinet een aantal onderdelen van het advies overneemt en andere onderdelen niet.